ғылым
Ғылым • 17 Қыркүйек, 2025
Мектеп оқушылары адамға даусын қайтаратын құрылғы ойлап тапты
Астана қаласындағы Назарбаев Зияткерлік мектепінің оқушылары дауысынан айырылған адамдарға сөйлеу мүмкіндігін қайтаратын VoiceX атты құрылғының прототипін әзірледі. Құрылғы мойындағы өте әлсіз вибрацияларды анықтап, оларды адамның өз дауысына мейлінше ұқсас сөйлеуге айналдырады. Жоба қазір патенттеу кезеңінде тұр, сондай-ақ Samsung Solve for Tomorrow байқауының жартылай финалына өткен, деп жазады Egemen.kz.
Ғылым • 13 Қыркүйек, 2025
Рухани кеңістіктегі ғылыми көпір
Стамбул қаласында Ислам тарихы, өнері және мәдениетін зерттеу орталығында (IRCICA) профессор Девин ДиУистің «Қазақстан мен Орталық Азиядағы Ислам және Йасауийаның мәдени тарихы» атты еңбегінің қазақ тіліндегі нұсқасының тұсаукесері өтті. Бұл іс-шара Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қожа Ахмет Ясауи мұрасын кеңінен насихаттау жөніндегі тапсырмасын жүзеге асыру бағытындағы маңызды мәдени бастамалардың бірі болып табылады. Тұсаукесер Қазақстан мен Түркия арасындағы ғылыми-мәдени ынтымақтастықтың жаңа белесі әрі Ясауи ілімін халықаралық деңгейде танытудың іргелі қадамы саналады.
Технология • 12 Қыркүйек, 2025
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың таяуда жарияланған «Жасанды интеллект дәуіріндегі Қазақстан: өзекті мәселелер және оны түбегейлі цифрлық өзгерістер арқылы шешу» атты Қазақстан халқына Жолдауын мұқият тыңдап, онда айтылған мәселелердің маңыздылығын байыптадық.
Ғылым • 11 Қыркүйек, 2025
«Түркі мемлекеттері тарихы» академиялық басылымдарын әзірлеуге арналған жиын өтті
Алматы қаласындағы әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінде Түркі Академиясының ұйымдастыруымен түркі мемлекеттерінің ортақ академиялық тарихын жазу мәселелерін талқылауға арналған екінші ғылыми жиын өтті, деп жазады Egemen.kz.
ЖОЛДАУ • 08 Қыркүйек, 2025
Білікті мамандарымызды елге қайтару керек - Қ. Тоқаев
Президент бүгінгі Қазақстан халқына Жолдауында ғылым, білім және инновация саласын басқару тәсілдерін өзара байланыстыру өте маңызды екенін атап өтті, деп жазады Egemen.kz.
ЖОЛДАУ • 08 Қыркүйек, 2025
Тоқаев: Ауыл шаруашылығы ғылымы мен практика арасында алшақтық бар
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Жолдауында ауыл шаруашылығы ғылымын жедел дамыту қажеттігін айтты. Президенттің сөзінше, қолданбалы аграрлық ғылым өркендемей, агроөнеркәсіп кешенін ұзақ мерзімді әрі қарқынды дамыту мүмкін емес, деп жазады Egemen.kz.
ЖОЛДАУ • 05 Қыркүйек, 2025
Қазақстанда ғылымды қаржыландыру 3,3 есеге өскен
Бұл өсім 809 ғалымды әлемнің жетекші орталықтарына тағылымдамаға жіберуге және материалдық-техникалық базаны ауқымды жаңартуды бастауға мүмкіндік берген, деп жазады Egemen.kz.
Медицина • 28 Тамыз, 2025
100 студент пен 50 дәрігер Түркияда тегін тағылымдамадан өтеді
28 ақпан күні өңір басшысы Нұрдәулет Қилыбайдың тапсырмасына сәйкес Ыстанбұл қаласына барған Маңғыстау облысы әкімінің орынбасары Аббат Өрісбаев бірқатар келісімге қол жеткізді, деп хабарлайды Egemen.kz Маңғыстау облысының баспасөз қызметіне сілтеме жасап.
Ғылым • 23 Тамыз, 2025
Магистратура бойынша мемлекеттік білім гранты иегерлерінің тізімі жарияланды
Магистратура бойынша 2025-2026 оқу жылына арналған білім гранттары иегерлерінің тізімі жарияланды. Бұл туралы Ғылым және жоғары білім министрлігі хабарлады.
Қазақстан • 19 Тамыз, 2025
Елімізде агроклиматтық полигон құрылады
Парниктік газдардың кесірінен ғаламдық климаттың өзгеруі жер бетіндегі барлық мемлекетте өзекті мәселеге айналып отыр. Әр ел түйткілдің түйінін тарқатудың өзінше жолын ұстанып келеді. Соның ішінде Қазақстанның климаттық саясатында 2030 жылға қарай бөлінділерді 325 млн тонна СО₂-ға дейін қысқарту көзделген, бұл міндетті орындауда агросектордың белсенді ат салысуы қатысуы қажет. Ал ауыл шаруашылығы еліміздегі парниктік газдардың екінші ірі көзі саналады, деп хабарлайды Egemen.kz.
Ғылым • 14 Тамыз, 2025
Еліміздегі алғашқы ғылыми-мәдени хаб – «Мағжан орталығы» ашылды
Петропавл қаласында ұлт ақыны, ойшыл, ағартушы Мағжан Жұмабаевтың есімін иеленген еліміздегі алғашқы ғылыми-мәдени хаб – «Мағжан орталығы» ашылды. Жаңа орталық тек тарихи мұраны жаңғырту орны ғана емес, ғылыми зерттеулер, мәдени-ағартушылық бағдарламалар, халықаралық диалогтар мен шығармашылық жобалар жүзеге асатын заманауи зияткерлік кеңістік болмақ. Оның ашылуы Солтүстік Қазақстан облысындағы мәдени және рухани серпілістің айқын белгісіне айналып, 11–17 тамыз аралығында өңірде өткен халықаралық іс-шаралар легінің маңызды бөлігі болды, деп хабарлайды Egemen.kz Үкіметтің баспасөз қызметіне сілтеме жасап.
Тағайындау • 14 Тамыз, 2025
Оқу-ағарту вице-министрі тағайындалды
Асылбек Амантайұлы Ахметжанов Қазақстан Республикасының оқу-ағарту вице-министрі болып тағайындалды, деп хабарлайды Egemen.kz Үкіметтің баспасөз қызметіне сілтеме жасап.
Үкімет • 13 Тамыз, 2025
Үкімет Каспий теңізі институтына 305 млн теңге бөлді
Бұл қаржы Мемлекет басшысының Каспий теңізі проблемаларын кешенді зерттеу жөніндегі тапсырмаларын жүзеге асыру шеңберінде «Қазақ Каспий теңізі ғылыми-зерттеу институты» КеАҚ-қа Үкімет резервінен бөлінді. Премьер-министр Олжас Бектенов тиісті қаулыға қол қойды, деп хабарлайды Egemen.kz.
Аймақтар • 09 Тамыз, 2025
Қостанайда Президент жанындағы Ұлттық ғылым академиясы Президиумының көшпелі отырысы өтті
Алқалы жиынға Президент жанындағы ҰҒА президенті Ақылбек Күрішбаев, Қостанай облысының әкімі Құмар Ақсақалов, Сенат депутаттары, мемлекеттік органдардың, ғылыми мекемелердің, өңірдегі ЖОО-ның басшылары, ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу және агроөнеркәсіптік кешен, энергетика, денсаулық сақтау салаларының отандық және шетелдік жетекші ғалымдары, сондай-ақ бизнес-қауымдастық өкілдері қатысты.
Ғылым • 28 Шілде, 2025
РФ Премьер-министрі Қазақстан Президентінің білім беру байланыстарын дамытудағы рөлін атап өтті
Ресей Федерациясының Премьер-министрі Михаил Мишустин Омбы қаласында орналасқан жетекші қазақстандық жоғары оқу орны – әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің филиалына барды, деп жазады Egemen.kz.
Пікір • 28 Шілде, 2025
Су қауіпсіздігін қамтамасыз етудегі стратегиялық қадам
Ғылым мен техника саласындағы 2025 жылғы Әл-Фараби атындағы ҚР Мемлекеттік сыйлығына ұсынылған «Қазақстан Республикасының Гидрогеологиялық карталарының атласы» – ғылыми дәлдік пен заманауи технологияның үйлесімінен туған бірегей еңбек. Атлас авторлары – М.К. Абсаметов, Р. Аязбаев, Е.И. Көлдеев, Е.Ж. Мұртазин, В.А. Смоляр. Аталған авторлар – отыз жылдан астам уақытты қамтыған (1985-2020) кешенді гидрогеологиялық зерттеулерді жүйелеп, оны практикалық тұрғыда қолдануға ыңғайлы, жоғары технологиялық өнімге айналдырды.
Мектеп • 22 Шілде, 2025
471 көшбасшы үздік мектептерде тағылымдамадан өтіп жатыр
Президенттік жастар кадрлық резервінің үлгісімен 2023 жылдан бері «Білім берудегі өзгерістердің 1000 көшбасшысы» жаңа форматтағы басшыларды іріктеу және даярлау бағдарламасы жүзеге асырылып жатыр, деп хабарлайды Egemen.kz.
Әлем • 21 Шілде, 2025
1962 жылы кеңестік жазушылар Аркадий мен Борис Стругацкийлер «Полдень, XXII век» атты ғылыми-фантастикалық повесін жарыққа шығарады. Бұл шығармада болашақтағы ғылым мен техниканың жетістіктері, адамзаттың жаңа даму сатысына көтерілуі кеңінен суреттеледі. Солардың бірі – Каспаро-Карпов жүйесі деп аталатын таңғаларлық технология. Бұл жүйе адамның миын «көшіріп», оның математикалық моделін жасау арқылы адам санасын зерттеуді мақсат етеді, деп жазады Egemen.kz.
Білім • 21 Шілде, 2025
Тегін үйірмелерге жолдама беретін жүйе жаңартылды
Астанада балаларға арналған ваучерлік қаржыландыру жүйесін әділ әрі ашық жүргізуге бағытталған QOSYMSHA.KZ жаңа цифрлық платформасын енгізу бойынша пилоттық жоба іске қосылды, деп жазады Egemen.kz.
Қоғам • 04 Шілде, 2025
«Tańba» клубының отырысында қазақ геральдикасының даму жолдары талқыланды
ҚР Ұлттық музейінде «Геральдикалық зерттеулер орталығы» жанынан құрылған «Tańba» ғылыми-әдістемелік клубының кезекті отырысы өтті, деп хабарлайды Egemen.kz.
Ғылым • 29 Маусым, 2025
Елімізде жоғары білім жүйесі қарқынды дамып келеді
Студенттер саны көбейді, шетелдік талапкерлердің үлесі өсті, білім гранттары мен стипендия көлемі артты, деп жазады Egemen.kz.
Ғылым • 25 Маусым, 2025
Заманауи сөз тіркестері зерттелді
LiveDune әлеуметтік желілерді талдау және басқару қызметі Instagram және Facebook желілеріндегі жазбаларға жазылған 200 000-нан астам пікірді зерттей келе «Базар жоқ» сөз тіркесі жиі қолданылғанын айтады. Осылайша бұл сөз тіркесі жыл сленгі аталып отыр, деп жазады Egemen.kz.
Қоғам • 25 Маусым, 2025
Студенттік омбудсмендер барлық өңірде белсенді
Бүгін, ҚР Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметі алаңында «Студенттердің құқықтары мен мүдделерін қамтамасыз етудегі студенттік омбудсмендердің рөлі» тақырыбында баспасөз конференциясы өтті. БАҚ өкілдерімен брифингке Ғылым және жоғары білім министрлігі Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім комитеті төрағасының м.а. Ақерке Абылайхан, ҚР Ғылым және жоғары білім министрінің жастар саясаты жөніндегі штаттан тыс кеңесшісі Тоқтар Болысов және Республикалық студенттік омбудсмен Ұлан Наукен қатысты, деп хабарлайды Egemen.kz Ғылым және жоғары білім министрлігінің баспасөз қызметіне сілтеме жасап.
Ғылым • 22 Маусым, 2025
Қаныш Сәтбаевтың бес томдық академиялық шығармалар жинағы таныстырылды
Алматыда М.О. Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институты мен «Ғылым ордасы» республикалық мемлекеттік кәсіпорнының ұйымдастыруымен «Қаныш Сәтбаев руханияты» атты ғылыми-теориялық конференция өтіп, белгілі ғалым, академик, мемлекет және қоғам қайраткері, Қазақ КСР Ғылым академиясының тұңғыш президенті Қаныш Имантайұлы Сәтбаевтың академиялық бес томдық шығармалар жинағы таныстырылды.
Бизнес • 21 Маусым, 2025
ҚазҰУ‑да Tus‑Holdings Co. компаниясымен бірлескен бизнес‑инкубатор ашылды
Әл‑Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетіндегі Farabi HUB инновациялық даму орталығында TusPark Business Incubator Co. бизнес‑инкубаторы ашылды, деп хабарлайды Egemen.kz.
Білім • 20 Маусым, 2025
Саясат Нұрбек ҰБТ-да 140 балл жинаған түлекті құттықтады
ҚР Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек Ұлттық бірыңғай тестілеуден 140 балл жинаған Жәнібек Әбілханды құттықтады, деп хабарлайды Egemen.kz.
Аймақтар • 16 Маусым, 2025
Президент айтқан ғылым қалашығы қашан бой көтереді
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Ұлттық құрылтайдың IV отырысында ғылымға қатысты ерекше бастама көтергені есімізде. Онда Президент: «Шын мәнінде, ғылым қалашығы керек. Оларды Алматыда, Курчатовта салу ақылға қонады. Бірақ Үкімет те, ғалымдар мен салалық министрлік те нәтиже шығару қажет екенін түсінгені жөн», деген еді. Жуырда Абай облысына келген Ұлттық ғылым академиясының көшпелі отырысында да бұл мәселе қайта көтерілді, деп жазады Egemen.kz.
Руханият • 13 Маусым, 2025
Сералы Қаниев атындағы ғылыми кітапхана – зерттеудің, дамудың ордасы
Білім мен ғылым ордасы, жоғары оқу орнының жүрегі – кітапхана. Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университетінің кітапханасы – тарих тереңінен тамыр тартатын, ұлт ұстаздары қалыптастырған рухани орта. 2024 жылы бұл орталық жаңа кейіпке еніп, күрделі жөндеуден өтті. Сонымен қатар кітапханаға еліміздің білім саласына өлшеусіз үлес қосқан ұлағатты ұстаз, физика-математика ғылымдарының кандидаты Сералы Қаниевтің есімі берілді.
Ғылым • 05 Маусым, 2025
Ғалымдар Қазақстан мен Орталық Азиядағы биологиялық ортаны қорғау мәселелерін талқылады
Мемлекет басшысы IV Ұлттық құрылтайда сөйлеген сөзінде адамдардың зиянды әрекеттері салдарынан жойылып кету қаупі төніп отырған жануарлар мен өсімдіктер әлемінің биологиялық алуан түрлілігін сақтау өзекті мәселе екенін ерекше атап өтіп, Биологиялық әртүрлілікті сақтау жөніндегі халықаралық қор құру қажеттігін мәлімдеген болатын, деп хабарлайды Egemen.kz.
Ғылым • 05 Маусым, 2025
Ғылыми журналдардың мәселесі халықаралық конференцияда қаралды
Ғылыми журналдарды дамытудың мәселелері мен болашағына арналған халықаралық конференцияға 200-ден аса қазақстандық ғылыми журналдардың, Ғылыми редакторлар мен баспагерлер қауымдастығының, Taylor&Francis ірі баспа үйінің өкілдері, Clarivate және Elsevier компаниясының стратегиялық серіктестері, жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарының ғылыми жұмыс жөніндегі проректорлары, сондай-ақ халықаралық сарапшылар қатысты, деп хабарлайды Egemen.kz.
