Banner
Banner
Айдана ШОТБАЙҚЫЗЫ
Айдана ШОТБАЙҚЫЗЫ«Egemen Qazaqstan»
248 материал табылды

Ғылым • Кеше

Әлеуметтік ғылымның әлеуеті

Әлеуметтік ғылымның зерттеу «кеңістігі» өте кең. Бұл – саясаттану, әлеуметтану, тарих, психология ғана емес, қоғам мен адам, жұртшылықтың мінез-құлқы, үрдістер мен заңдылықтар, саяси реформалар, көбіміз жиі қолданатын әлеуметтік ауқымды ұғымдар... Дәл сол ғылым саласы мықты қалыптасқан әрі нақты жұмыс істейтін мемлекеттерде елдің тұтастығына сына қағатын қауіпті кезең, келеңсіз жағдай алдын ала зерделенеді.

Таным • 05 Наурыз, 2026

Көгерген нан да қажетке жарайды

Осы күні иістеніп кеткен ұн өнімін қоқыс жәшіктеріне іліп кетеміз. Оны дүкеннің дайын тамағына үйренген ит-мысық та жемейді. Обалын ойлайсың... Тарихтың тұңғиығына терең­дегенде өткен ғасырдың 30-жылда­рындағы аштық есіңе түседі. Өткенде «Nature Chemistry» жур­­налынан көгерген нанды керегімізге жарату жолын ұсынған жаңа­лықты оқығанда көңілсіз көрі­ністің шешімі табылған­дай қуандық.

Жасанды интеллект • 04 Наурыз, 2026

ЖИ-ді оқу жүйесіне енгізу жеделдейді

«OpenAI for Countries» жаһандық бағдарламасы аясында «Edu for Countries» бастамасының алғашқы халықаралық легі іске қосылды. Бағдарламаға қатысушы елдердің алғашқы құрамына Қазақстан, Эстония, Сингапур, Біріккен Араб Әмірліктері, Иордания, Грекия енді. Бұл отандық білім жүйесіне не береді?

Қоғам • 28 Ақпан, 2026

Ауғанстан азаматтарының ықыласы

Ұлттық статистика бюросы бөліскен сандарды сөйлетсек, еліміздегі жоғары оқу орындарында 33,5 мың шетелдік азамат білім алады. Бұл өткен жылмен салыстырғанда 17,7%-ға көп. Кейінгі үш жылда шетелдік студенттер саны тұрақты өсіп келеді, 2022 жылдан бері жыл сайын 3–3,5 мың адамға артып отыр.

Мирас • 25 Ақпан, 2026

Жадымызды жаңғыртқан сайыстар

Ұлтты сақтаудың ең төте жолы – ұрпақ тәрбиесі. Бала ойынмен өседі, дамиды, жетіледі. Қазіргі балалар атадан мұра болып келе жатқан ойындарымызды қаншалықты біледі? Осы және басқа да сауалдарға Түркі әлемінің балалар ойындары халықаралық фестивалі жауап берді.

Қазақстан • 24 Ақпан, 2026

Жаһандық рейтингте елеулі орындамыз

Қазақстан ғылыми белсенділік бойынша «SCImago» жаһандық рейтингінде Орталық Азия елдері арасында көшбасшысы атанды. Бұл туралы Ғылым және жоғары білім министрлігі хабарлады.

Digital • 21 Ақпан, 2026

Атаулы жылда қандай шаралар жүзеге асады?

Биыл – Цифрландыру және жасанды интеллект жылы. Әне-міне, бұның да екінші айы құм сағаттай сырғып барады. Осы атаулы жылда алдағы кемі бір-екі онжылдыққа азық болатын жүйелі өзгертулермен есте қалатын қандай іс атқарған дұрыс? Сондай-ақ Мемлекет басшысының науқаншылдықтан ада болуды шегелеп тапсырғаны тағы бар. Осыған орай, біз сала сарапшыларын тартып, атаулы кезеңде кезек күттірмей шешуді қажет ететін түйткілдер мен түйінін тарқату жолын байыптап көрдік.

Ғылым • 13 Ақпан, 2026

Ғылым қарлығаштары

«Бір қолымен бесікті тербеген» дейтін теңеу отбасымен қоса ғылымды игерген әйелдерге дөп келетіндей. Олар – кешегі қазақ қыздарынан шыққан танымал журналист, педагогика ғылымында орны бар тұлға Нәзипа Құлжанова, отандық медицина ғылымының қалыптасуына үлес қосқан алғашқы дәрігерлер Гүлсім Асфендиярова мен Аққағаз Досжанова, кәсіби білім алған музыкатанушы Гүлжауһар Шомбалова, тұңғыш әйел-палентолог Балдырған Қожамқұлова, құқық пен медицина ғылымына үлес қосқан тіс дәрігері Мүбина Ниязова, тұңғыш биолог Нәйлә Базанова. Бүгінде осындай көрнекті ғалымдардың ізін жалғаған зерттеушілер бар. Елімізде ғылыми дәрежеге ие 120 896 маман болса, соның 62 433-і, яғни 51,6 пайызы – әйелдер. Бұл сандар – соның дәлелі. Солардың бір парасын БҰҰ бекіткен, 11 ақпанда аталып өткен Ғылымдағы әйелдер мен қыздар күніне орай ұсынып отырмыз.

Білім • 10 Ақпан, 2026

Кешенді қолдау құжаты

Елімізде шамамен 7 млн бала (6 902 492 адам) бар, бұл жалпы халық санының 34%-ын құрайды. Кейінгі 10 жылда балалар саны ­1,5 млн-ға артты. Қоғамның осы бір бөлігін қорғау, олардың болашағын қолдау мақсатында «Қазақстан балалары» атты тұжырымдама өткен айдың соңында бекітілді. Онда не қаралған, құжаттың негізгі бағыттары қандай? Бұл сұрақтарға Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте кеңінен айтылды.

Білім • 04 Ақпан, 2026

Отандық оқу орындарының өрісі

Отандық жоғары оқу орындарының білім беру географиясы кейінгі жылдары өз өрісін кеңейте бастады. Әдетте біз Қазақстанда ашылған шетелдік университеттердің филиалдары мен орталықтары туралы көп білеміз. Алайда еліміздің шекарасынан шығып, алыс-жақын шетелдерде де студенттер тартып, төл дипломмен маман даярлап отырған жоғары оқу орындары барынан бейхабармыз.

Яндекс.Метрика