Суретті түсірген – Валерий Бугаев
«Б.Нұржанов атындағы Екібастұз МАЭС-1» ЖШС-ның бас директоры Асан Наурызғалиевтің айтуынша, былтыр қазан-қараша айларында құрылыс-монтаж жұмысына, техникалық және авторлық қадағалауға келісімшарттар жасалып, жауапты органдардан құрылысты бастау туралы хабарлама алынған.
– 2025 жылғы сәуірде кәсіпорында қолданыстағы түтін мұржасын тексеру мен жөндеу мақсатында бірінші кезектегі төрт энергоблок тоқтатылып, ішкі бетон құрылымдарының қалдықтары бөлшектелді. Құрылыс-монтаж жұмысын мердігер ұйымдардың консорциумы жүргізіп жатыр. Қазірдің өзінде жобаға 3 млрд теңге қаржы бөлініп, жұмысқа 45 адам тартылды. Ал жобаға жалпы сомасы 29,1 млрд теңге жұмсалады. Жаңа түтін мұржасы қолданыстағы мұржаның жанында салынып жатыр, – дейді ол.
Бұл электр энергиясын өндірудегі шығындарды азайтып, энергоблоктарды тоқтатуды жоспарлы жөндеумен үйлестіруге мүмкіндік береді. Нысанның жобалық пайдалану мерзімі – 50 жыл. Құрылыс аяқталғаннан кейін 2027 жылдың қазанынан 2028 жылдың шілдесіне дейін ескі түтін мұржасын бұзу жұмысы жоспарланған.
Айтып өтелік, 2024 жылдың қарашасында Екібастұздағы МАЭС-1 стансасында бір энергия блогі кенеттен жұмысын тоқтатқан еді. Оған кәсіпорын мұржасындағы ақау себеп болған.
Жалпы, аталған кәсіпорын Екібастұз қаласынан 16 шақырым жерде орналасқан. Жобалық белгіленген электр қуаты – 4000 МВт. Мұнда 8 энергия блогі бар, әрқайсысы 500 МВт қуатқа ие. Станса Екібастұздың күлі жоғары тас көмірі мен мазутты пайдаланады. Кәсіпорында бірі – 300, екіншісі 330 метрлік қос алып мұржа орналасқан. Оның әрқайсысы 4 энергия блогіне қызмет етеді. Мұнда үлкен көлемдегі коммуналдық жылу өндірмейді. Себебі ол елді мекендерден алшақ орналасқан. Кеңес заманында Екібастұз қаласына жылу құбырын тарту туралы жоспар болған. Алайда жоба қымбатқа түседі деп есептеп, жүзеге асырудан бас тартқан.
KEGOC компаниясының деректеріне сүйенсек, еліміздегі Біртұтас электр энергетикалық жүйе (БЭЖ) негізгі үш аймақтан тұрады. Электр стансалардың, электр жеткізу желілері мен қосалқы стансалардың жиынтығынан тұратын бұл жүйеде Павлодар облысындағы аймақтық электр стансалары айрықша мәнге ие. Жүйенің «Солтүстік аймағына» Шығыс Қазақстан, Абай, Павлодар, Ақмола, Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Ақтөбе, Қарағанды және Ұлытау облыстары енеді. Ал «Оңтүстік аймаққа» – Алматы, Жетісу, Жамбыл, Түркістан, Қызылорда облыстары, «Батыс аймаққа» Батыс Қазақстан, Атырау, Маңғыстау облыстары қарайды.
Бұған қарап еліміздегі өнеркәсіпті аймақтар мен ауыр өндірісі дамыған өңірлер негізінен Екібастұздағы электр стансаларының қуатына тәуелді екенін байқауға болар. Оның үстіне отандық электр қуатының 40 пайыздан астамы Ертіс-Баян жерінде өндіріледі. Елдегі ұлттық маңызы бар 8 электр стансасының үшеуі Павлодар облысында орналасқан (Екібастұз МАЭС-1, Екібастұз МАЭС-2 және «ЕЭК» АҚ электр стансасы). Олардың белгіленген жиынтық қуаты — 7035 МВт. Отандық энергия өндірісінің бестен бірі аталған кәсіпорынға тиесілі.
Павлодар облысы
