фото: ашық дереккөз
Зейнетақы аннуитеті деген не?
Бұл азамат пен сақтандыру компаниясы арасындағы келісімшарт. Оған сәйкес, азамат зейнетақы жинақтарының бір бөлігін бір реттік төлем ретінде сақтандыру компаниясына аударады, ал компания өмірінің соңына дейін оған ай сайын зейнетақы төлеуге міндеттеледі.
Қалай жұмыс істейді:
1. Азамат сақтандыру компаниясымен зейнетақы аннуитеті туралы келісімшарт жасайды.
2. Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорындағы (БЖЗҚ) жинақтарының бір бөлігін сол компанияға аударады.
3. Сақтандыру компаниясы сол азаматқа өмір бойы ай сайын белгіленген мөлшерде зейнетақы төлеп отырады.
Бұл – ұзақ өмір сүрген жағдайда да зейнетақыдан айырылып қалмаудың бір жолы, яғни қарттықты қаржылай қамтамасыз етудің сенімді тәсілі.
«Зейнетақы, жәрдемақы, айыппұл»: 2026 жыл ел тұрғындарына қандай өзгеріс әкеледі?
Аннуитеттің мәні неде?
Азамат өз зейнетақы жинағын сақтандыру компаниясына аударады да өмір бойы ай сайын төлем алып отырады. Бұл төлемдердің мөлшері алдын ала белгілі және келісімшартқа тіркелетін төлем кестесінде көрсетіледі.
Мұндай төлемдердің ең төменгі мөлшері күнкөріс минимумының кем дегенде 70%-ын құрайды. Бұл аннуитетті Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан (БЖЗҚ) төленетін зейнетақымен салыстырғанда тұрақтырақ етеді, өйткені БЖЗҚ-дағы төлемдер шоттағы қаражат таусылған кезде тоқтайды.
Егер келісімшартта кепілдендірілген төлемдер қарастырылған болса, салымшы қайтыс болғаннан кейін бұл төлемдер келісімшартта көрсетілген тұлғаға – мысалы, туысына немесе басқа таңдаған адамға – беріледі.
Зейнетақыны алу тәртібі өзгеруі мүмкін
Жаңа ережеге сәйкес не өзгереді?
Жаңа түзетулер қабылданғаннан кейін азаматтар мынадай мүмкіндіктерге ие болады:
- Бір реттік төлем ретінде немесе ай сайынғы төлем түрінде қалған кепілдендірілген төлем сомасын алу тәсілін таңдай алады.
- Сақтандыру төлемдерін алушыны келісімшарт шарттарын өзгертпей-ақ ауыстыра алады. Бұрынғы алушы қайтыс болған жағдайда немесе салымшы төлемдерді басқа туыстарына, мысалы, немерелеріне бағыттай алады.
Осылайша, жаңа ережелер аннуитетті икемдірек етіп, азаматтарға отбасының қаржылық қорғанысын өз бетінше басқаруға мүмкіндік береді.
Егер салымшыға сақтандыру жарнасының жетпейтін бөлігін төлеу қажет болса, енді заңнамада бұл нақты көрсетіледі: бұл сома толық көлемде және бір реттік төлеммен енгізілуі тиіс. Бұл есептеулерді жеңілдетіп, сақтандыру компаниясымен келіспеушіліктерді болдырмайды.
Uchet.kz-тің жазуынша осы өзгерістердің нәтижесінде пенсиондық аннуитет ашық және ыңғайлы жинақтау құралына айналады:
- азамат алдын ала қанша алатынын біледі;
- төлемдерді туыстарына тапсыруға болады;
- өмірлік жағдайларға байланысты шартты өзгерту мүмкіндігі бар;
- аннуитет бойынша төлемдер тұрақты әрі ең төменгі күнкөріс деңгейінен жоғары болады.
Сондықтан пенсиондық аннуитет жай ғана «зейнетақы» емес, қаржылық жоспарлау мен мұрагерлікке беру мүмкіндігі бар құралға айналады, бұл салымшылар мен олардың отбасылары үшін пайдалы болмақ.
