Фото: ашық дереккөз
Кәсіп иелері Қырғызстандағы салық талаптарын Қазақстанмен салыстырғанда әлдеқайда жұмсақ деп бағалайды. Ол жақта жеке кәсіпкер айналымының небәрі 1 пайызы ғана салыққа алынады. Қосылған құн салығы да 12 пайыз деңгейінде сақталған. Тағы бір маңызды жайт – біздегі компаниялар Қырғызстандағы кәсіпкерлерден алған қызметін шығын ретінде есепке қоса алады. Ал ел ішінде оңайлатылған салық тәртібі біртіндеп тарылып барады.
Салық мәселесін зерттеп жүрген маман Максим Барышев бұл үрдісті ескерусіз қалдыруға болмайтынын айтады. Оның пікірінше, салықтағы қатаңдық күшейген сайын бизнес балама жол іздейді. Жабық форматтағы кездесулердің бірінде Қырғызстан мен Өзбекстан өкілдері Қазақстанда қабылданып жатқан Салық кодексін өздері үшін «тиімді мүмкіндік» ретінде қабылдап отырғанын жасырмаған. Соның нәтижесінде бұл елдерге соңғы айларда шетелдік капитал бұрынғыдан көп келе бастаған.
Мәжіліс депутаты Айтуар Қошмамбетов те осыған ұқсас жағдайға назар аударды. Оның айтуынша, әлеуметтік желілерде шетел азаматтарына Қырғызстанда жеке кәсіпкер тіркеуді ұсынатын жарнамалар жиілеп кеткен. Депутат мұны көрші елге бизнес көшінің белгісі деп бағалайды.
Мамандардың пайымдауынша, мәселе бір ғана салық мөлшерінде емес. Бұл – кәсіпкер өзін қай елде қауіпсіз әрі еркін сезінетініне қатысты таңдау. Ал мұндай таңдау экономиканың жалпы бағытына тікелей әсер етеді.
