Маңызды кезеңдегі беделді платформа

Бұл форум өңірлік даму мәселе­лері талқыланатын алаң ғана емес, сонымен бірге мемлекетіміз үшін маңызды оқи­ғалар қарсаңында өткізілетін ел көле­міндегі беделді платформаға айналып келеді. Аталған жиын елімізде жүзеге асы­ры­­­лып жатқан реформалардың бары­сын саралап, өңірлердегі нақты жағ­дай туралы кері байланыс алуға және ха­лық­тың тұрмысына тікелей әсер ететін тың шешімдер әзірлеуге мүмкіндік береді.

Форум еліміз үшін бетбұрысты кезең – жаңа Конституцияны қабылдау жөніндегі республикалық референдум қарсаңында өтті.

Мемлекет басшысының осы жиынға тұрақты түрде қатысып, мәслихат депутаттарымен тікелей пікір алмасуы іс-шараның мән-маңызын арттыра түсуде. Ал Президенттің бағдарламалық сипаттағы сөйлеген сөзі форум жұмысына сындарлы бағыт береді.

Президенттің айтқан сөзі өткенге көз жүгіртіп, еліміздің кейінгі бірнеше жылда жүріп өткен жолын айқын көруге мүмкіндік берді. Шынында да, бұл – батыл шешімдер қабылданып, нақты нәтижелерге қол жеткізілген маңызды да мазмұнды кезең.

Мемлекет басшысы кейінгі уақыт­тағы жетістіктерімізге нақты мысалдар арқылы тоқталды. Ол – ауыз толтырып айтуға тұрарлық көрсеткіштер. Күн­делікті қарбалас тірліктің арасында еліміздің қандай ауқымды нәтижелерге қол жет­кізгеніне кейде мән бере бер­мейтініміз рас.

ТМД елдері арасында ішкі жалпы өнім көлемі бойынша 306 миллиард доллармен біз екінші орындамыз, ал өңірде бұл – ең жоғары көрсеткіш. Жан басына шаққанда ол 15 мың доллардан асады. Қазақстан әлемдегі ең ірі 50 экономиканың қатарына кіреді. Еліміз тікелей шетелдік инвестиция тарту көлемі жағынан да Орталық Азияда көш бастап тұр. Алтын-валюта резервтері ұлғайып келеді. Бұл көрсеткіштердің бәрі – ұлттық экономиканың сапалы өсімінің айқын дәлелі.

Агроөнеркәсіптік кешен саласында да оң өзгерістер бар. Еліміздің транзит әлеуеті артып келеді, адам капиталы қарқынды дамып жатыр. Жер-жерде жаңа тұрғын үйлер мен қажетті әлеуметтік инфрақұрылым салынып жатыр. Балаларымыз жан-жақты жабдық­талған заманауи мектептерде білім алады. Ауыл тұрғындары да сапалы меди­циналық қызмет­ке кеңінен қол жеткізіп отыр. Пар­ла­ментте қабылданған заңдар тұрғын үй-коммуналдық шаруа­шылық саласындағы теріс үрдіс­терге тос­қауыл қойды. Қазір үлескер­лер­дің шағымдары да естілмейтін болды.

Ең басты нәтиже – халықтың әл-ауқаты артып келеді. Бұл өз кезегінде азаматтардың өмір жасының ұзақтығына тікелей әсер етіп отыр. Ол алғаш рет 75,9 жасқа жетті. Жаңадан салынған медицина нысандары ана мен бала өлімінің азаюына ықпал етті.

Осы орайда «Әділетті және прог­рес­сивті Қазақстанның халықтық Конституциясы үшін!» жалпыұлттық коалициясы еліміздің барлық өңірін аралап, жер-жерде нақты өзгерістер бар екенін өз көзімен көріп қайтты.

Коалиция мүшелері халықпен, еңбек ұжымдарымен және қоғам белсен­ділерімен кездесулер өткізді. Барлық кездесуде жұрттың ойы бір жерден шықты. Олар оң өзгерістерді көріп, сезіп отыр. Сол үшін Президентке шынайы алғыстарын айтты. Осындай көңіл күй барлық өңірде сезіледі. Сондықтан қазірдің өзінде сауалнамаға қатысқан респонденттердің 86,5 пайызы жаңа Конституцияны қолдауы кездейсоқ емес.

Осы жетістіктердің бәріне әлемдегі қиын геосаяси жағдайға қарамастан қол жеткізуіміз айрықша маңызды. Мемлекет басшысы жүргізіп отырған байыпты, теңгерімді әрі сындарлы сыртқы саясаттың арқасында елдегі тұрақтылық пен келісімді сақтау мүмкін болып отыр. Бүгінгі таңда шекарамыздың маңында жаңа қақтығыстар туындап жатқан кезде елдегі бейбітшілік пен тыныш­тықтың қадірін терең түсінесің.

Яғни қазіргі әлемдегі күр­делі жағ­дайларға, жаһандық эконо­микалық дағ­дарысқа және ішкі сын-қатерлерге қара­мастан, еліміз тұрақты дамып, прогресс жолында батыл алға басып келеді.

Мыңдаған отандасымыз шиеленіс ошақтарында қалып қоймай, өз Отанына кедергісіз оралған кезде мемлекеттің қамқорлығын ерекше сезінесің.

Бұл Қазақстан азаматы қай жерде жүрсе де, өз еліне керек әрі қымбат екенін, әрдайым мемле­кеттің қорғайтынына сенім арта алатынын көрсетеді. Өз азаматына деген осындай көзқарас жаңа Конституцияның негізі болып қаланды. Адам, оның өмірі, құқықтары мен еркіндіктері мемлекет үшін мызғымас құндылыққа айналды.

Мемлекет басшысы прези­денттікке кіріскен күннен бастап, халықтың тұрмысы мен әл-ауқаты ауқымды рефор­малардың басты әрі бұлжымас басым­дығы екенін атап өткен еді.

Сондықтан бұл басымдық Прези­дент Қасым-Жомарт Тоқаевтың ішкі принциптерімен үндесіп, ең жоғары конституциялық деңгейде бекітіліп, айнымас сипатқа ие болып отыр. Өңірлерде өткен кездесулерде дәл осы жаңашылдық халықтың жүрегінен ерекше орын алғанын көрдік.

Жалпы, Мемлекет басшысы Консти­туцияның әр тарауы мен әр бабын мұқият қарап, конституциялық комиссияның барлық ұсынысын жан-жақты зерделеді. Комиссия мүшелерімен тұрақты түрде кездесулер өткізіп, Ата заңға қатысты барлық жұмыстың бағыт-бағдарын өзі айқындап отырды.

Президент жаңа Консти­туцияны бүге-шігесіне дейін терең түсініп отырғаны ерекше байқалды. Қасым-Жомарт Тоқаев әрбір маңызды новелла бойынша өз ойын ашық айтып, оның мемлекет пен қоғамның одан әрі дамуы үшін қаншалықты прогрессивті екенін егжей-тегжей түсіндірді.

Осы жылдар ішінде біз Мем­лекет басшысының әрдайым бола­шақты бағдарға алатынына көз жеткізіп келеміз. Президенттің атом энергиясын бейбіт мақсатқа пайдалану, цифрландыру мен жасанды интеллект технологияларын кеңінен енгізу жөніндегі идеялары – оның прогрессивті көзқарасы мен парасатының айқын көрінісі.

Жақында ғана Мемлекет бас­шысының тапсырмасымен мен Парижде өткен Ядролық энергетика жөніндегі дүние­жүзілік саммитке қатыстым. Онда еуро­па­лық саясаткерлер азаматтық атом энер­гиясын қолданудан бас тарту туралы шешімдері қате болғанын ашық мойындады. Ал отандастарымыз Президенттің атом электр стансаларын салу жөніндегі батыл идеясын бір жарым жыл бұрын бүкілхалықтық референдумда қолдады. Біз бұл жұмысқа қазірден кірісіп кеттік.

Уинстон Черчилл айтқандай, саясаткер келесі сайлауды ойласа, мемлекет қайраткері – келер ұрпақты ойлайды. Мемлекет қай­раткерін саясаткерден ерекше­лейтін де дәл осы қасиет.

Мемлекет басшысы әрдайым жастарға зор үміт артады. Ол жастармен үнемі бір толқында, қазіргі трендтерді жақсы түсінеді. Сондықтан да әр сөзінде жастарға ерекше тоқталады. Президенттік жастар кадрлық резерві іске қосыл­ды, дарынды жастарды қолдау­ға арналған инфрақұрылым қалып­тасты. Барлық өңірде жетекші шетел­дік жоғары оқу орындарының фи­лиалдары ашылып, әрбір отан­­дасымызға шетел аспай-ақ, қомақ­ты қаражат жұмсамай-ақ, өз елінде зама­науи білім алуға нақты мүмкіндік бері­ліп отыр. Ол туралы бізге, әсіресе, алыс ауылдар мен мо­но­қалаларды арала­ған кезде жұрт­шылық тарапынан көп айтылды.

Бұл тарихи сәтте де Мемлекет басшысы тағы да жастарға үн қатып, олардың ерекше жасампаз күш-жігеріне сенім артып отыр. Өйткені жаңа Конституция, ең әуелі жастарға, келер ұрпаққа деген қамқорлықпен жазылған.

Халықаралық архитектура көз алдымызда құлдырап, орнық­қан сауда-экономикалық және мем­лекетаралық саяси бай­ла­ныс­тар үзіліп жатқан күрделі ке­зеңде ел тізгінін ұстап отырған Пре­зи­дентіміз қазіргі жаһандық сын-қатер­лердің табиғатын терең түсіне отырып, жаңа Конституцияның әр нормасын мемлекеттілігіміз бен тәуелсіздігімізді жан-жақты нығайтуға бағыттау үшін бар күш-жігерін салды.

Мемлекет басшысы айтқандай, жаңа халық Конституциясының жобасы ортақ Отанымыз – Қазақ­стан Республикасының жарқын келешегіне берік әрі мызғымас іргетас болады.

Ерлан ҚОШАНОВ,

Мәжіліс төрағасы